Biogram

street

Anna Baranowa
Fot. Agata Zuzanna Jabłońska
(CC BY-SA 4.0)

Historyczka sztuki, krytyczka, kuratorka. Zajmuje się historią i teorią sztuki XIX i XX w., zwłaszcza zagadnieniami utopii artystycznych, pokrewieństwa sztuk oraz miejsca sztuki i artysty w społeczeństwie. Na jej dorobek składa się ponad 300 recenzji, esejów, wywiadów oraz tekstów naukowych publikowanych m.in. w „Dekadzie Literackiej”, „Res Publice”, „Zeszytach Literackich”, „Tygodniku Powszechnym”, „Znaku”, „Wiener Journal”, czasopismach specjalistycznych oraz katalogach wystaw.

Od początku swojej pracy naukowej Baranowa związana jest z Instytutem Historii Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego jako uczennica prof. Mieczysława Porębskiego. Wykłada także krytykę artystyczną na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.

Uczestniczyła w ok. 30 konferencjach w kraju i zagranicą (m.in. w Wiedniu, Budapeszcie, Paryżu, Wilnie) oraz zorganizowała (lub współorganizowała) trzy międzynarodowe sesje naukowe, w tym w stulecie Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka” (1997). Kuratorka wystaw, m.in.: Krzysztof Penderecki – Itinerarium (razem ze Zbigniewem Baranem i Piotrem Nawarą, Bunkier Sztuki, Kraków 1998); Wystawa byle czego w ramach cyklu Tadeusz Kantor – Wędrówka (z Lechem Stangretem, Cricoteka, Kraków 2000); Malarstwo materii 1956-1962. Warszawa-Lublin (Galeria Zderzak, Kraków 2001-2002), Bogusław Bachorczyk. Prosimy nie strzelać (Galeria aTAK, Warszawa 2015), Maria Stangret. Kartki i skrawki (Dom Doktora, Zakopane 2016).

Stypendia: Fondation pour une Entraide Intellectuelle Européenne (1984), Herder-Studienstipendium (1988-1989), Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2004, 2006).

Anna Baranowa należy do Stowarzyszenia Historyków Sztuki (członkini Zarządu Oddziału Krakowskiego w latach 2003-2015; od 2003 roku kieruje Sekcją Sztuki Nowoczesnej) oraz Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Sztuki (AICA). Zasiadała w Radzie Muzeum Historycznego Miasta Krakowa I i II kadencji (2004-2011).

Laureatka Nagrody Specjalnej Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego za zasługi dla kultury polskiej (2010), odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi za działalność w Stowarzyszeniu Historyków Sztuki (2014).

Publikacje (wybór)

Książki (autorskie i redakcja)

  1. Stanisław Balewicz, Biały Kraków. Wybór wierszy, wybrała, ułożyła i posłowiem opatrzyła Anna Baranowa, Kraków 2000
  2. Stulecie Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”, red. Anna Baranowa, Kraków 2001 (= Ars Vetus et Nova, 4)
  3. Osobno i razem. Szkice o twórczości Tadeusza Kantora i Marii Stangret, Kraków 2015

Artykuły, recenzje, wywiady, prace redakcyjne

    1. Marcel Duchamp – artysta, który sprofanował Giocondę, „Po Prostu bis. Niezależne pismo studenckie” 1981, nr 5, s. 21-24.
    2. Michał Bobrzyński a mit Habsburgów, „Znak” 1984, nr 1(350), s. 95-102 [współautor: Zbigniew Baran].
    3. Obecność Kandinsky’ ego, „Zeszyty Literackie” 1985, nr 10, s. 163-164 [A.W.].
    4. Historia i polityka, „Znak” 1985, nr 7-8 (368-369), s. 206-211 [współautor: Zbigniew Baran].
    5. Zofia Baudouin de Courtenay a kryzys sztuki sakralnej, „Znak” 1986, nr 2-3 (375-376), s. 44-54 [współautor: Stanisław Pospieszalski].
    6. „Zderzak” i nowa sztuka, „Res Publica” 1987, nr 1, s. 134-135.
    7. Beuys, czyli o niemożności sztuki współczesnej, „Res Publica” 1987, nr 4, s. 141-143.
    8. „Koniec tysiąclecia”, „Res Publica” 1987, nr 6, s. 142-143.
    9. Z kim rozmawiać. Z Grazu, „Res Publica” 1989, nr 3, s. 86-90.
    10. Jakość – z dr. Józefem Grabskim rozmawiają Anna i Zbigniew Baranowie, „Tygodnik Powszechny” 1989, nr 32, s. 5.
    11. Szukanie Europy, „Znak”1989, nr 413-415, s. 229-237 [recenzja: Marcin Król, Ład utajony, Kraków 1983].
    12. Kraków w oczach Wielkiej Emigracji, „Rocznik Krakowski”, 56 (1990), s. 161-168.
    13. Rytmy sztuki, „Znak” 1990, nr 1 (416), s. 94-99 [recenzja: Mieczysław Porębski, Dzieje sztuki w zarysie, t. 3, Warszawa 1989].
    14. Kronika Krakowska, „Znak” 1990, nr 1 (416), s. 122-127; nr 2-3 (417-418), s. 197-206; nr 4-5 (419-420), s. 221-230; nr 7-8 (422-423), s. 171-177; nr 9 (424), s. 125-131; nr 10-11 (425-426), s. 202-208 [jako azb; współautor: Zbigniew Baran].
    15. O pojęciu natury w teorii sztuki abstrakcyjnej [w:] Sztuka a natura. Materiały XXXVIII Sesji Naukowej Stowarzyszenia Historyków Sztuki przeprowadzonej 23-25 listopada 1989 roku w Katowicach, Katowice 1991, s. 49-56.
    16. Grupa Krakowska – awangarda i tradycja [w:] Kraków – dialog tradycji, red. Zbigniew Baran, Kraków 1991, s. 123-144 [także wersja angielska i niemiecka; przedruki:] Krakovská Skupina – avantgarda a tradice, „Svet a Divadlo” [Praga], nr 9-10, 1992, s. 81-86; Grupa Krakowska 1932–1944  [katalog wystawy, Zachęta], Warszawa 1994, s. 9-14.
    17. Znane, nieznane, „Dekada Literacka” 1991, nr 26, 1991, s. 10.
    18. Commedia dell’arte Andrzeja Cisowskiego, „Tygodnik Powszechny” 1991, nr 31, s. 8.
    19. Gilbert & George – sztuka bałwochwalcza, „Dekada Literacka” 1991, nr 34, s. 10.
    20. „Samoczynny powód”, „Dekada Literacka” 1991, nr 36, s. 10.
    21. Magier und Narr. Tadeusz Kantor – Retrospektive in Krakau, „Wiener Journal“ 1991/1992, nr 135/136, s. 44.
    22. Labirynt Tadeusza Kantora, „Zeszyty Literackie” 1992, nr 38, s. 160-161.
    23. Tablice wotywne Andrzeja Wełmińskiego, „Dekada Literacka” 1992, nr 4, s. 3.
    24. Karnawał w „Zderzaku”, „Dekada Literacka” 1992, nr 5, s. 11.
    25. Smok wawelski, lokomotywa i Bach, „Dekada Literacka” 1992, nr 9 (45).
    26. Passio artis et vitae. Z Krzysztofem Pendereckim rozmawiają Anna i Zbigniew Baranowie, „Dekada Literacka” 1992, nr 11-12, s. 4-5 [również wersja niemiecka].
    27. „Geniusz Mitteleuropy – ja!”, „Dekada Literacka” 1992, nr 11-12, s. 8-9 [wersja niemiecka: „Das Genie Mitteleuropas – das bin ich!” [dwujęzyczny numer specjalny poświęcony Europie Środkowej; przedruk:] Středoevropan Tadeusz Kantor, „Divatelny Noviny” [Praga] 1992, nr 1, s. 8.
    28. Joseph Czapskis Ruckkehr, „Wiener Journal” 1992, nr 140, s. 29-30 [wersja polska: Powrót Józefa Czapskiego, „Dekada Literacka” 1992, nr 13, s. 10; przedruk:] Józef Czapski i krytycy. Antologia tekstów, wybór i opracowanie Małgorzata Kitowska-Łysiak i Magdalena Ujma, Lublin 1996, s. 101-103.
    29. Bablet – Kantor, „Dekada Literacka” 1992, nr 23, s. 2.
    30. Klimt w Krakowie, „Zeszyty Literackie” 1992, nr 40, s. 148-149.
    31. Emil Brix, Rzecznik pluralizmu. Wkład Ludwika Gumplowicza do krytycznego modernizmu, „Historyka” 22 (1992), s. 3-16 [tłumaczenie z języka niemieckiego wspólnie ze Zbigniewem Baranem] .
    32. Kolekcja z „kluczem”, „Dekada Literacka” 1993, nr 2 (62).
    33. Eklektyzm ostatniej dekady [w:] Eklektyzm i eklektyzmy. Materiały ogólnopolskiego seminarium naukowego. Muzeum Historii Miasta Łodzi, listopad 1992, Łódź 1993, s. 47-54; [wersja skrócona:] „Tygodnik Powszechny” 1993, nr 31, s. 10.
    34. Pochwała malarstwa, „Dekada Literacka” 1993, nr 11, s. 10 [recenzja: Paweł Taranczewski, O płaszczyźnie obrazu, Wrocław-Warszawa-Kraków 1992].
    35. Ucieczka z rezerwatu, „Dekada Literacka” 1993, nr 12-13, s. 20-21 [dwujęzyczny numer specjalny; wersja niemiecka: Raus aus dem Reservat].
    36. Mistycyzm Moneta, „Znak” 1993, nr 458, s. 54-59
    37. Dom oniryczny, dom realny, „Tygodnik Powszechny” 1993, nr 50, s. 10
    38. Matejko ułaskawiony, „Dekada Literacka” 1993, nr 22/23, s. 17.
    39. Być artystą (z Krakowa), „Tygodnik Powszechny” 1993, nr 40, s. 9 [recenzja wystawy: „Artyści z Krakowa”, Zachęta, Warszawa, sierpień-wrzesień 1993].
    40. Pamięć, „Dekada Literacka” 1994, nr 2, s. 10-11; [przedruk w:] Poza martwym pniem… Malarstwo Marii Stangret [katalog wystawy, Nowy Gmach, Muzeum Narodowe], Kraków 1995.
    41. Ad finem [w:] Grupa Krakowska 1932-1994 [katalog wystawy, Zachęta] Warszawa 1994, s. 38-40.
    42. Głosy z wszechświata [w:] Jadwiga Maziarska. Nowe obrazy [katalog wystawy, Galeria Zderzak], Kraków 1994, s. nlb.
    43. Gesamtkunstwerk Tadeusza Kantora – między awangardą a mitem, „Prace z Historii Sztuki. Zeszyty Naukowe UJ” 1995, z. 21, s. 83-97; [wersja włoska w:] Kantor. Protagonismo registico e spazio memoriale, ed. Lido Gedda, Corazzano 2007, s. 151-169 (= Altre visioni 30).
    44. Byłem fanem Kantora. Z dr. Markiem Rostworowskim rozmawiają Anna i Zbigniew Baranowie, „Rzeczpospolita”, dodatek „Plus-Minus” 1995, nr 36, s. 12; [przedruk w:] Zbigniew Baran, Apokalipsa i nadzieja. Portrety współczesne, Kraków 2000, s. 75-80.
    45. Angelica [w:] Janina Kraupe. Malarstwo i grafika. Retrospektywa 1996 [katalog wystawy, Galeria Piano Nobile, Galeria Krzysztofory], Kraków 1996, s. nlb.
    46. Taniec z Kantorem, „Znak” 1996, nr 2, s. 161-165  [współautor: Zbigniew Baran].
    47. Fantomy Andrzeja Wróblewskiego, „Dekada Literacka” 1996, nr 2, s. 10-15.
    48. „Realizm spotęgowany” i co dalej?, „Dekada Literacka” 1996, nr 10, s. 15-16.
    49. Młodość kapistów, „Dekada Literacka” 1996, nr 11-12, s. 1 i 16.
    50. Listy Jana Cybisa do Kazimierza Mitery [wstęp i opracowanie], „Dekada Literacka” 1996, nr 11-12, s.16.
    51. Schiele – ein Zeitgenosse. Zu einer Ausstellung im Krakauer Kunstpalast, „Wiener Journal“ 1997, nr 2, s. 48.
    52. Lo sublime „a lo Kantor” [w:] Tadeusz Kantor: la escena de la memoria [katalog wystawy] Madrid-Barcelona 1997, s. 35-40; [wersja polska:] Wzniosłość à la Kantor, „Twórczość” 1997, nr 11, s. 119-121.
    53. Gest i wyobraźnia [w:] Maria Stangret [katalog wystawy, Zachęta], Warszawa 1997, s. 7-14.
    54. Laureaci nagrody im. Herdera z Uniwersytetu Jagiellońskiego, „Acta Universitatis Iagellonicae” 1997, nr 8, s. 1, 8.
    55. Arki duszy i ciała. O twórczości Krystyny Pasterczyk, „Znak” 1997, nr 501, s. 147-151; [przedruk:] A lélek és a test bárkái. Krystyna Pasterczyk munkássága, „Symposion” [Budapeszt] 1999, nr 1, s. 6-7; Archy duše a tela. O tvorbe Krystyny Pasterczyk [w:] Rezonancie 1998, ed. Zuzana Bartošova, Bratislava 2001, s. 13-16.
    56. Passio artis et vitae. Z Krzysztofem Pendereckim rozmawiają Anna i Zbigniew Baranowie [w:] Krzysztof Penderecki, Labirynt czasu. Pięć wykładów na koniec wieku, Warszawa 1997, s. 65-82; [wersja francuska w:] Krzysztof Penderecki, Le Labyrinthe du temps. Cinq Leçons pour une fin de siècle, Montricher 1998, s. 69-90.
    57. „Realizm spotęgowany” i co dalej? [w:] W cieniu krzesła. Malarstwo i sztuka przedmiotu Tadeusza Kantora, red. Tomasz Gryglewicz i zespół, Kraków 1998, s. 33-42.
    58. Wagner, Gesamtkunstwerk i moderniści. W kręgu utopii języka uniwersalnego, „Roczniki Humanistyczne” 1998, t. XLVI, z. 4, s. 89-121.
    59. Terytoria wyobraźni, „Pokaz” 1998, nr 22, s. 10-12.
    60. Materia dźwięku [w:] Krzysztof Penderecki – Itinerarium. Wystawa szkiców muzycznych, scenariusz i koncepcja Anna Baranowa i Zbigniew Baran [katalog wystawy, Bunkier Sztuki], Kraków 1998, s. 44-47.
    61. Artysta i krytyk, „Znak” 1998, nr 12, s. 131-135 [recenzja: Mieczysław Porębski, Deska (…). T. Kantor. Świadectwa. Rozmowy. Komentarze, Warszawa 1997]
    62. Millenaryzm Kandinsky’ego, „Znak” 1999, nr 12, s. 94-99.
    63. Łzy Kantora [w:] Ars Longa. Prace dedykowane pamięci Profesora Jana Białostockiego. Materiały Sesji Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Warszawa, listopad 1998, red. Maria Poprzęcka, Warszawa 1999, s. 527-533.
    64. Hans Arp. Sophie-Teuber Arp [katalog wystawy, Bunkier Sztuki], Kraków 1999 [redakcja merytoryczna].
    65. Itaka roku 1944. „Powrót Odysa” według Tadeusza Kantora [w:] Mit Odysa w Gdańsku. Antykizacja w sztuce polskiej, red. Teresa Grzybkowska, Gdańsk 2000, s. 182-190.
    66. System luster [w:] Tadeusz Kantor. Wędrówka [katalog cyklu wystaw w ramach Festiwalu Kraków 2000], red. Józef Chrobak, Lech Stangret, Marek Świca, Kraków 2000, s. 242-243.
    67. Miasto światła, „Znak” 2000, nr 4 (539), s. 142-144 [recenzja: Ewa Bieńkowska, Co mówią kamienie Wenecji?, Gdańsk 1999].
    68. Victor I. Stoichita, Krótka historia cienia, przełożył Piotr Nowakowski, Kraków, b.d., ss. 263 [weryfikacja merytoryczna].
    69. Obrazy pasyjne Teresy Rudowicz [w:] Teresa Rudowicz 1928-1994 [katalog wystawy, Krypta u Pijarów], Kraków 2001, s. 28-30.
    70. Grupa Nowohucka. Innowacja i pamięć [w:] Mistrzowi Mieczysławowi Porębskiemu uczniowie, red. Tomasz Gryglewicz i inni, Kraków 2001, s. 49-63; [wersja skrócona:] „Art&Business” 2001, nr 3, s. 24-29.
    71. Przyssane do podniebienia [w:] Krystyna Pasterczyk. Przyssane do podniebienia [katalog wystawy, Galeria Sektor I], Katowice 2001, s. nlb [2].
    72. Krytycy wiedeńscy o „Sztuce” – Ludwig Hevesi, Hermann Bahr, Berta Zuckerkandl [w:] Stulecie Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”, red. Anna Baranowa, Kraków 2001, s. 65-77.
    73. Polski cud [w:] Malarstwo materii 1957-1963. Warszawa-Lublin [katalog wystawy, kurator: Anna Baranowa, Galeria Zderzak], Kraków 2001, s. nlb [3].
    74. Biblioteka Instytutu Historii Sztuki UJ, „Modus. Prace z Historii Sztuki” 2001, t. 2, s. 202-206.
    75. Maluję, więc jestem [w:] Piotr Potworowski [katalog wystawy, Galeria Art NEW Media, październik-listopad 2001], Warszawa 2001.
    76. Świat Nikifora [w:] Nikifor Krynicki [katalog wystawy, Galeria Art NEW Media, grudzień 2001], Warszawa 2001; [przedruk w:] Korespondencja sztuk według Zbigniewa Barana. Nowy Targ 2001-2004, Nowy Targ 2004, s. 25-27.
    77. Dwie strony sztuki – dwie strony życia [w:] Maria Stangret-Kantor. Malarstwo [katalog wystawy, Galeria Foksal], Warszawa 2002, s. nlb [4].
    78. Aleksander Kobzdej – malarstwo jako cena życia [w:] Aleksander Kobzdej. Zmagania z materią, red. Józef Grabski, Kraków-Warszawa 2002, s. 13-23.
    79. Pochwała ręki, „Znak” 2002, nr 11, s. 152-157.
    80. Grzegorz Sztwiertnia – między sztuką a medycyną [w:] Sztuka dzisiaj. Materiały L Ogólnopolskiej Sesji Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Warszawa 22-24 listopada 2001, red. Maria Poprzęcka, Warszawa 2002, s. 239-247.
    81. Malarskie „inferno” Augusta Strindberga [w:] Myśl, oko i ręka artysty. Studia nad genezą procesu tworzenia, red. Ryszard Kasperowicz, Elżbieta Wolicka, Lublin 2003, s. 107-124 (= Prace Wydziału Historyczno-Filologicznego Towarzystwa Naukowego KUL, 97)
    82. Myśli o malarce, „Twórczość” 2003, nr 7-8, s. 210-214.
    83. Mariusza Mruczka studium wieczności [w:] Mariusz Mruczek 2004 [kalendarz towarzyszący wystawom: „Mariusz Mruczek. Rysunek”, Galeria ASP, „Mariusz Mruczek. Rysunek satyryczny. Rysunek ironiczny”, Muzeum Historii Katowic], Katowice 2003, s. nlb.
    84. Wilno początku XX wieku: ognisko modernizującej się kultury. Litewsko-polska konferencja naukowa. Wilno, 9-10 X 2003, „Modus. Prace z Historii Sztuki”, 5 (2004), s. 193-197.
    85. Gamtos muzika. Peizažo abstraktėjimo problema Wojciecho Weisso ir M.K.Čiurlionio kūryboje / Muzyka natury. Problem abstrahizacji pejzażu w twórczości Wojciecha Weissa i M. K. Čiurlionisa [w:] XX amžiaus pradžios Vilnius: modernėjančios kultūros židinys / Wilno początku XX wieku: ognisko modernizującej się kultury, sudarė, oprac. L. Laučkaitė, Vilnius 2004, s. 145-162.
    86. Intensywizm Witolda Urbanowicza [w:] Witold Urbanowicz Stare i nowe [katalog wystawy], red. Józef Grabski, Kraków-Warszawa 2004, s. 21-37.
    87. Maлярство світле, мaлярство темне / Malarstwo jasne, malarstwo ciemne [w:] Марія Стангрет / Maria Stangret [publikacja towarzysząca wystawie w Muzeum Sztuki Ukrainy w Kijowie, czerwiec 2004], Kijów 2004, s. 16-29.
    88. Anty-Bułhak, czyli Wilno z dachu [w:] Andrius Surgailis. Wilno z dachu: 1972-1986. Fotografie [katalog wystawy, Galeria ASP w Krakowie, październik 2004], Kraków 2004, s. 5-7; [przedruk:] Anti-Bulhakas, arba Vilnius nuo stogo. Andriaus Surgailio fotoparoda Krokuvoje, „7 meno dienos” 2004, nr 43 (638), s. 7.
    89. Smutni komedianci. Między ironią i współczuciem, „Dekada Literacka” nr 4, 2004, s. 106-119.
    90. Wit Stwosz prototypem „artysty przeklętego”. O wątkach Stwoszowskich w spektaklu Tadeusza Kantora „Niech sczezną artyści”, „Sprawozdania z Czynności i Posiedzeń Polskiej Akademii Umiejętności” 2002 [2004], t. LXVI, s. 160-162.
    91. Spotkania z Čiurlionisem, „Podkowiański Magazyn Kulturalny” 2005, nr 1 (45), s. 12-16.
    92. Hommage jako uobecnienie [w:] Maria Stangret. Hommage à Danił Lider [katalog wystawy, Galeria Starmach, luty-marzec 2005], Kraków 2005, s. 10-14.
    93. Kazimierz Ostrowski – pęknięty projekt nowoczesności [w:] Kazimierz „Kachu” Ostrowski. Malarstwo [katalog wystawy, CD, gaga galeria, Warszawa, marzec – kwiecień 2005].
    94. Między Lublinem a Warszawą. Z Wiesławem Borowskim rozmawia Anna Baranowa, „Odra” nr 9, 2005, s. 61-65; [przedruk w:] Grupa „Zamek”. Historia – krytyka – sztuka, red. Małgorzata Kitowska-Łysiak, Marcin Lachowski, Piotr Majewski, Lublin 2007, s. 177-186 (= Sztuka nowa. Źródła i komentarze, t. IV).
    95. Piotr Potworowski – uczeń i nauczyciel [w:] Polskie szkolnictwo artystyczne. Dzieje – teoria – praktyka. Materiały LIII Ogólnopolskiej Sesji Naukowej Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Warszawa 14-16 października 2004, red. Maria Poprzęcka, Warszawa 2005, s. 241-250.
    96. Przełom lat osiemdziesiątych [w:] Mowa i moc obrazów. Prace dedykowane Profesor Marii Poprzęckiej, red. Waldemar Baraniewski i inni, Warszawa 2005, s. 184-187.
    97. O nową granicę współczesności [w:] Nowe muzeum sztuki współczesnej czy nowoczesnej? Miejsca, programy, zadania. Materiały konferencji zorganizowanej przez Polski Komitet Narodowy ICOM i Sekcję Polską AICA we współpracy z Ministerstwem Kultury w Muzeum Narodowym w Warszawie, 21-22 marca 2005, red. Dorota Folga-Januszewska przy współpracy Doroty Monkiewicz, Warszawa 2005, s. 21-26.
    98. Stulecie Stowarzyszenia Litewskiego „Ruta” w Krakowie. Międzynarodowa konferencja naukowa, Kraków 21-22 października 2004, „Modus. Prace z Historii Sztuki”, 6 (2005), s. 237-239.
    99. Pierre i Maga. Fragmenty z biografii Piotra Potworowskiego [w:] Piotr Potworowski. Prace z lat 1953-1957 [katalog wystawy, Galeria Klimy Bocheńskiej, Fundacja im. Piotra Potworowskiego, 6-20 kwietnia 2006], Warszawa 2006, s. 5-10
    100. Symbolic Landscape: Between Music and Painting [w:] Čiurlionis and the World. Almanac. International Festiwal of Arts Druskininkų Vasara su M. K. Čiurlioniu. M.K. Čiurlionis’ Study Week, ed. Rimantas Astrauskas, Vilnius 2006, s. 8-15.
    101. Z perspektywy Krakowa, „Zeszyty Naukowo-Artystyczne. Wydział Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie” 2006, nr 7, s. 63-66 [seminarium poświęcone malarstwu i życiu Olgi Boznańskiej].
    102. Blaski i cienie kariery Aleksandra Kobzdeja [w:] Aleksander Kobzdej, red. Krystyna Czartoryska, Piotr Rogacz [katalog wystawy, gaga galeria], Warszawa 2006, s. 5-11 [wersja angielska: Touches of Lustre and Shadow in the Career of Aleksander Kobzdej, s. 12-19].
    103. Kierunek: utopia. O twórczości Zbigniewa Macieja Dowgiałły [w:] Zbigniew M. Dowgiałło, red. Krystyna Czartoryska, Piotr Rogacz [katalog wystawy, gaga galeria], Warszawa 2006, s. 7-12 [wersja angielska: Heading towards Utopia. Artistic creation by Zbigniew Maciej Dowgiałło, s. 13-19].
    104. Od czerni do wizji. O twórczości Anny Gruszczyńskiej [w:] Anna Gruszczyńska, red. Krystyna Czartoryska, Piotr Rogacz [katalog wystawy, gaga galeria], Warszawa 2006, s. 7-12 [wersja angielska: Between Blackness and Vision. Artistic creations of Anna Gruszczyńska, s. 13-18).
    105. „Linia podziału” Tadeusza Kantora – wielość interpretacji, „Dekada Literacka” 2006, nr 6, s. 111-125.
    106. Wyrok na Matejkę. Czego Matejko i Kantor szukali u Stwosza? [w:] Wokół Wita Stwosza. Materiały z międzynarodowej konferencji naukowej w Muzeum Narodowym w Krakowie 19-22 maja 2005, red. Dobrosława Horzela, Adam Organisty, Kraków 2006, s. 371-379 (= Studia i Materiały Naukowe Muzeum Narodowego w Krakowie).
    107. O powinności. Józef Czapski i Piotr Potworowski, „Podkowiański Magazyn Kulturalny” 2006, nr 51.
    108. Co widzą oczy Janiny Kraupe?, „Dekada Literacka” 2007, nr 1.
    109. „Piekło” według Bednarskiego, „Exit. Nowa sztuka w Polsce” 2007, nr 1, s. 4372-4373 [wersja angielska: „Inferno” According to Bednarski, s. 4374-4375].
    110. Hoffmann – założyciel [w:] Opowieści Adama Hoffmanna [katalog wystawy, Galeria Dyląg, Kraków 20 III-20 IV 2007], Kraków 2007, s. 1-2.
    111. Zabawy dziecięce i melancholia. O twórczości Ewy Kierskiej [w:] Świat zabaw Ewy Kierskiej [katalog wystawy, Galeria Dyląg, Kraków marzec-kwiecień 2007], Kraków 2007, s. nlb [3-6].
    112. Marian Szulc – poeta fotografii, Marian Szulc. Fotografik [katalog wystawy, Galeria Dyląg, Kraków 11 V-31 V 2007], Kraków 2007, s. 1-2; [wersja rozszerzona:] Marian Szulc. Roztropny i szalony, „Modern Art” 2007, nr 6, s. 50-52.
    113. Domeny geometrii [w:] W tradycji konstruktywizmu. Zofia Artymowska, Mieczysław Janikowski, Jerzy Jarnuszkiewicz, Stefan Krygier, Danuta Lewandowska, Henryk Stażewski, Marian Szpakowski, red. Krystyna Czartoryska, Piotr Rogacz [katalog wystawy, gaga galeria], Warszawa 2007, s. 6-11 [wersja angielska: Domains of geometry, s. 14-19].
    114. „Linia podziału” Tadeusza Kantora – wielość interpretacji [w:] Wielkie dzieła – wielkie interpretacje. Materiały LV ogólnopolskiej sesji naukowej Stowarzyszenia Historyków Sztuki, Warszawa, 17-18 listopada 2006, red. Maria Poprzęcka, Warszawa 2007, s. 331-350.
    115. „Powitanie barokizmu”. Wokół związków nowoczesności z tradycją [w:] Barok i barokizacja. Materiały sesji Oddziału Krakowskiego Stowarzyszenia Historyków Sztuki, 3-4 XII 2004, red. Katarzyna Brzezina, Joanna Wolańska, Kraków 2007, s. 357-369 (= Ars Vetus et Nova, 28).
    116. Bunkier Sztuki, Galeria Krzysztofory [hasła w: Niekonwencjonalny Krakowski Leksykon Literacki], „Dekada Literacka” 2007, nr 2/3, s. 17-18, 29-30 [ABE].
    117. Eugeniusz Waniek. Artysta na rozdrożu, „Dekada Literacka” 2007, nr 5/6, s. 87-92.
    118. Dyletant o sztuce swojego czasu: Kazimierza Chłędowskiego „Sztuka współczesna i jej kierunki” [w:] Kazimierz Chłędowski. Pisarz i badacz kultury, red. Jerzy Miziołek, Jacek Maj, Krosno 2007, s. 140-157.
    119. Śmieszne i straszne. Rysunki Stanisława Lema [w:] Stanisław Lem. Rysownik [katalog wystawy, Galeria Dyląg, Kraków 13 marca-26 kwietnia 2008], Kraków 2008, s. 3-8; [przedruk w:] Śmieszne i straszne. Rysunki Stanisława Lema. Na marginesie wystawy w Galerii dylag.pl, „Quart” 2008, nr 2 (8), s. 110-115; [fragmenty:] Lem rysownik, „Dekada Literacka” 2008, nr 1 (227), s. 94-95.
    120. Gdzieś w Europie. Fotografie Tadeusza Chrzanowskiego [w:] Tadeusz Chrzanowski. Fotografik [katalog wystawy, Galeria Dyląg, Kraków 6-31 maja 2008], Kraków 2008, s. 3-6.
    121. Nacht – ekspresjonista? Niepewne odpowiedzi [w:] Nacht ekspresjonista [katalog wystawy, Galeria ASP w Krakowie, 15 maja-31 lipca 2008], Kraków 2008, s. 16-18.
    122. Aleksander Kobzdej – dzieło otwarte [w:] Aleksander Kobzdej, red. Krystyna Czartoryska, Piotr Rogacz [katalog wystawy, gaga galeria], Warszawa 2008, s. 9-14 [wersja angielska: Aleksander Kobzdej – The Open Work, Warszawa 2008, s. 15-21].
    123. Zbigniew Makowski – Artifex Viator [w:] Zbigniew Makowski. Obrazy i rysunki [katalog wystawy, Galeria ASP w Krakowie, październik-listopad 2008], Kraków 2008, s. 8-11; [przedruk:] Zbigniew Makowski – Artifex Viator, „Wiadomości ASP” 2009, nr 44, s. 60-63.
    124. Inny Janikowski [w:] Mieczysław T. Janikowski. Mistrz abstrakcji [katalog wystawy, Galeria Dyląg, 23 października-29 listopada 2008], Kraków 2008, s. 3-6.
    125. Pod prąd [w:] Odnajdywanie piękna. Wystawa artystów-pedagogów Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie [katalog wystawy, Pałac Sztuki TPSP w Krakowie, listopad 2008], Kraków 2008, s. 16-19 [wersja angielska: Against the Current, s. 151-153].
    126. Pani Cogito. Ewie Kierskiej na 85. urodziny [w:] Ewa Kierska. Słowa wyrazić rzeczami [katalog wystawy, Galeria Dyląg, 18 grudnia 2008-31 stycznia 2009], Kraków 2008, s. 3-6.
    127. Nieobliczalna kobieta Kinga D., „Artluk” 2009, nr 1 (11), s. 51-52.
    128. Malarz – poeta – rzemieślnik, „Art & Business” 2009, nr 4, s. 55.
    129. Hermanowicz na nowo odkrywany [w:] Po stokroć Hermanowicz! [katalog wystawy, Galeria Dyląg, maj-czerwiec 2009], red. Wiesław Dyląg, Marta Motyl, Kraków 2009, s. 7-15 [wersja angielska: Hermanowicz Discovered Anew, Kraków 2009, s. 7-15].
    130. Lata 1956-1960: mozaika nowoczesności [w:] Nowoczesne lata 50. [katalog wystawy, gaga galeria], red. Krystyna Czartoryska, Piotr Rogacz, Warszawa 2009, s. 9-12 [wersja angielska: The Years 1956-1960: A Mosaic of Modernity, s.13-17].
    131. Abstrakcyjne prace Artura Nachta-Samborskiego na tle całokształtu twórczości artysty. Dyskusja panelowa, 29 listopada 2007, Galeria aTAK, „Rozpoznania. Zeszyty Naukowe Galerii aTAK”, 1 (2009), s. 25-28, 49-50.
    132. Widzieć i oddziaływać. O twórczości Stefana Krygiera [w:] Stefan Krygier (1923-1997) – otwartość formy [katalog wystawy, Miejska Galeria Sztuki w Łodzi. Ośrodek Propagandy Sztuki], red. Monika Krygier, Beata Świerkowska-Jóźwiak, Łódź 2009, s.6-8 [wersja francuska: Voir et réagir. Sur la création de Stefan Krygier, s. 9-11].
    133. W mateczniku [w:] Wystawa darów z lat 2004-2009. Muzeum Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, red. Małgorzata Sokołowska, Magdalena Szymańska [katalog wystawy, Muzeum ASP], Kraków 2009, s. 2-4 (wersja angielska: In the Native Habitat of Polish Artists, s. 5-7).
    134. Janina Kraupe – artystka II Grupy Krakowskiej [w:] Artyści z Zagłębia. Materiały VII Sesji Zagłębiowskiej. Sosnowiec, 27 listopada 2008 roku, red. Marian Kisiel, Paweł Majerski, Sosnowiec 2009, s. 19-35.
    135. Polska roku 1963 w obiektywie Duńczyka [w:] K. Frank Jensen. Polska sesja zdjęciowa 1963 [katalog wystawy, Galeria Dyląg, 12 XI-7 XII 2009], red. Wiesław Dyląg, Emilia Osińska, Kraków 2009, s.6-9 [wersja angielska: Poland of 1963 in the Eyes of a Dane, Kraków 2009, s. 6-9]
    136. Pomiędzy. O twórczości Zofii Broniek [w:] Zofia Broniek. Obrazy i rysunki [wstęp do katalogu wystawy, Galeria Kasyno, listopad 2009], Podkowa Leśna 2009, s. nlb [5]
    137. Rzeźby Wandy Ładniewskiej-Blankenheimowej [w:] Ceramiczne figuracje Wandy Ładniewskiej [katalog wystawy Galeria Dyląg, Kraków 15 XII 2009-23 I 2010, red. Wiesław Dyląg, Emilia Osińska, Kraków 2009, s. 3-6
    138. Świętość skonsumowana. Od projektów wawelskich do pawilonu „Wyspiański 2000” w Krakowie [w:] Przemyśleć wszystko… Stanisława Wyspiańskiego modernizacja wyobraźni zbiorowej, red. Małgorzata Okulicz-Kozaryn, Mateusz Bourkane, Michał Haake, Poznań 2009, s. 423-438 (= Prace Komisji Filologicznej PTPN, t. 60)
    139. Przestrzeń dla ducha. „Akropolis” według Bilińskich [w:] Impresja Akropolis [katalog wystawy, Płocka Galeria Sztuki, marzec-kwiecień 2010], Płock 2010, s. nlb [6-11]
    140. Zbylut Grzywacz – artysta znad Wisły [w:] Artysta wobec siebie i społeczeństwa – twórczość Zbyluta Grzywacza i jej konteksty. Materiały z konferencji naukowej w Muzeum Narodowym w Krakowie 7-8 maja 2009, red. Joanna Boniecka, Kraków 2010, s. 17-25 (= Studia i Materiały Naukowe Muzeum Narodowego w Krakowie)
    141. Intertwining. Zbigniew Makowski’s Search for the Whole [w:] Text and Image in the 19-20th Century Art of Central Europe. Proceedings of the International Conference Organized at the Eötvös Loránd University of Budapest, September 21-22, 2009, ed. Katalin Keserü, Zsuzsanna Szegedy-Maszák, Budapest 2010, s. 187-194, 238-241
    142. Fotografie londyńskie Tadeusza Chrzanowskiego [w:] Tadeusz Chrzanowski. Londyn. Rocznik ‘58. Wystawa fotografii [katalog wystawy, Galeria Dyląg, 6-29 maja 2010], Kraków 2010, s. 3-7 [wersja angielska: London Photographs by Tadeusz Chrzanowski, Kraków 2010, s. 3–7]
    143. Warianty stylu Eugeniusza Wańka do roku 1939 [w:] Eugeniusz Waniek – uczeń Józefa Mehoffera, Turek 2010, s. 7–27 (= Bibliotheca Turcoviana 12)
    144. Malarstwo materii – próba opisu [w:] Grupa Zamek. Konteksty – wspomnienia – archiwalia, red. Małgorzata Kitowska-Łysiak, Marcin Lachowski, Piotr Majewski, Lublin 2009
    145. Dziennik poufny Rajmunda Ziemskiego, [w:] Rajmund Ziemski 1930-2005 [katalog wystawy, Galeria Zachęta, lipiec 2010], Warszawa 2010, s. 6–14
    146. Stanisław Zbigniew Kamieński – Maciej Szańkowski. Mistrz cyrkla – mistrz nożyczek [katalog wystawy, Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha], Kraków 2010
    147. Lekcja Porębskiego, „Znak” 2012, nr 11 (690), s. 87–88
    148. Matejko Porębskiego, „Nowa Dekada Krakowska”, 2 (2013), nr 4-5 (8-9), s. 203–211
    149. Józef Czapski – o dyletantyzmie i żarliwości, „Quart” 2013, nr 13 (28), s. 9–16

Opinie

Każda z prac Anny Baranowej wyróżnia się nie tylko nowatorskim ujęciem tematu, które twórczo polemizuje z zastanymi interpretacjami, ale także pięknym, literackim językiem – tak odmiennym od współczesnego specjalistycznego żargonu. Swoją wyjątkową perspektywę autorka zawdzięcza w dużej mierze bezpośrednim kontaktom z opisywanymi artystami (np. Zbigniewem Makowskim, Janiną Kraupe-Świderską, Marią Stangret). Teksty krytyczne Baranowej odnoszą się nie tylko do samego dzieła sztuki, ale do całego procesu twórczego. Tym samym realizuje ona postulat tożsamości „sztuki i życia”, który wiąże się z jej głównymi zainteresowaniami, jakimi są utopie artystyczne i miejsce twórcy w przestrzeni społecznej.

Prof. Maria Poprzęcka

Anna Baranowa jest dobrze znana i wysoko ceniona w środowisku zawodowym historyków sztuki jako krytyczka, animatorka życia artystycznego oraz inicjatorka spotkań z twórcami. (…) Jej twórcza osobowość stanowi dobry przykład połączenia kompetencji i wiedzy z temperamentem popularyzatora sztuki oraz wiedzy o sztuce. Wymienić tutaj należy prace o Kantorze, malarzach z kręgu kapistów i symbolizmu. Baranowa jest komparatystką znakomicie rekonstruującą europejskie konteksty sztuki polskiej.

Prof. Marta Wyka

Anna Baranowa spełnia, zanikającą dzisiaj, funkcję krytyka i komentatora sztuki, który jest pośrednikiem między artystą a odbiorcą. Wrażliwość, umiejętność analitycznego widzenia i odnoszenia zjawisk do kontekstów kulturowych – zwłaszcza dziejów sztuki w Europie Środkowej całego ostatniego stulecia – świadczy o znakomitych kwalifikacjach obserwatorki i znawczyni różnojęzycznych tekstów ze sztuką związanych.

Prof. Jacek Waltoś

Pani Anna Baranowa jest zarówno cenionym krytykiem i historykiem sztuki, jak i wyjątkową osobowością reprezentującą tradycyjny etos intelektualisty, łączącego pracę naukową z zaangażowaniem w działalność na forum publicznym.

Prof. Andrzej Szczerski